ons avontuur

We wilden nog ‘iets geks’ doen in ons leven en dat werd een vakwerkhuis in Kröv, waar we sinds 2008 aan het werk zijn. Het pand bestaat uit 3 delen. Het oudste deel is uit '1600 en nog wat', dan een deel uit 1779 en tenslotte de "nieuwbouw" van ergens tussen 1779 en 1820. Onze werkvolgorde kan vreemd over komen; dit komt omdat we er ook in willen wonen en dus wordt er ook aandacht aan het “wooncomfort” besteed.

Archief

1 augustus 2020 ‘weer huiswerk’

1 augustus 2020 – er stond weer huiswerk op het programma; we hebben de resterende 14 stukjes OSB-vloer gemaakt die de tochtgaten tussen de balken van de vide moeten gaan afdichten. Daarnaast hebben we wat latjes gezaagd voor het ventilerende dak van de vide.

25 & 26 juli 2020 ‘meetfoutje‘

25 juli 2020 – het weer deed er vandaag een paar graden bij en de temperatuur zou kunnen oplopen tot 30 graden. Bij ons was dat niet het geval, maar het was ’s avonds nog wel warm genoeg om buiten te eten.

Evenals gisteren begon de werkdag begon met het leemstucen van het vakwerk van de vide. Er ging weer de nodige Unterputz op en aan de linkerkant van de toekomstige deur schiet het aardig op. Hoe het uiteindelijk afgewerkt gaat worden weten we nog niet. Het wordt geen wit, zoals in de koeienstal en puntkamer, maar leem lijkt ons te stoffig.

Als de huiswerk van vorige week een schoolopdracht was geweest, dan hadden we een onvoldoende gekregen. We hadden de stukjes vloer 5 cm langer gemaakt dan een standaard OSB-plaat en dat had 5 cm korter moeten zijn. De strook die we eraan gelijmd hadden konden we er nu afzagen.

De breedtes klopte wel en daardoor viel de vertraging wel mee. Alle tochtgaten tussen de balken van de puntkamer zijn nu min of meer dicht. De kieren die er nu nog zijn worden t.z.t. afgedicht met steenwol en op de muur tussen de balken metselen we stenen.

Voordat we oude dakbalk kunnen vastmaken moet eerst het strookje dak (20 cm breed en ca. 6 m lang) erachter geïsoleerd worden. Ook hier willen we een geventileerd dak hebben en om te voorkomen dat de steenwol tegen het dak zit, gaan we stroken OSB tussen de 2 balken zetten. Bij de rest van het dak worden het houtvezelplaten, maar die hebben we nog niet.

Voor de bevestiging van de dakbalk komen er 4 kleine dwarsbalkjes van 8 c, dik  tussen de balken. Om te kijken of dat te doen is, hebben er 1 opgezet, de andere 3 komen de volgende keer.

Omdat de zongedroogde pruimen niet eerbaar waren en het plattrappen de nodige rommel oplevert, hebben we de pruimen die op het terras, de trap en de muur lagen opgeruimd. De pruimen op de bospaadjes laten we liggen.

 

26 juli 2020 – het is een soort van traditie geworden, dat zondag de stofzuig- en opruimdag is. Dat was vandaag ook het geval en verder hebben we de volgende serie tochtgatvloerstukjes opgemeten, die we thuis gaan maken. Dit keer (hopelijk) zonder meetfouten.

24 juli 2020 ‘even over de drempel‘

24 juli 2020 – de dag begon zonloos, maar het was niet koud en windstil. De temperatuur kon oplopen tot 28 graden en dat betekent een warme dag, met een nog warmere puntkamer en vide. Gelukkig kunnen we nu ramen openzetten.

De werkdag begon met het aanmaken van Unterputz. Dit is een grof leem stucmiddel, wat als eerste op de lemen vakwerkvulling gaat. Die leemvulling is op veel plaatsen erg slecht, hobbelig en enorm stoffig. Op de slechtste stukken van de eerste 3 vakken zit nu Unterputz, morgen gaan we hiermee verder.

Af en toe doen we iets wat niets met het opknappen van het pand te maken heeft en dit keer was dat een wijnglas waar een stuk van de voet afgebroken was. Als eerste hebben we de rest van de voet er ook afgeslepen. Na het wegschuren van de scherpe kanten werd er een gat in een stukje op maat gezaagd eikenhout geboord, zodat we nu een wijnglas hebben met een eikenhouten voetprothese.

Om het kantelen van de nokbalk boven de vide te voorkomen zit (wij denken dat dit wel meevalt, maar het is een bouwvoorschrift) er aan de beide uiteinden een soort van gaffel. Die bestaat uit 2 balkjes die met draadeinden aan weerszijde van de staanders zitten, met de nok ertussen. Aan 1 kant hebben we die wat verplaatst zodat het in de toekomst verscholen zit achter het vakwerk in de punt van de vide.

Vorige keer hadden we het vakwerk je voor bovenin de punt van de vide getekend. Om een idee te krijgen van hoe dat er uit ziet, hebben we nu van planken een soort van nepvakwerkje gemaakt.

Helaas gaf dit niet echt een goed beeld; de planken hadden niet de juiste breedte en – nog belangrijker – de planken en de oude dakbalk aan de binnenkant van het dak ontbraken. We hebben het maar weer afgebroken en gaan eerst de dakbalk er tegenaan zetten.

Het idee is om tegen de planken aan de binnenkant van dak oude balken te zetten, zodat het er enigszins uit ziet als een oud dak. Overal kunnen we de oude dakbalken op de nieuwe schroeven, maar hier niet. Hier zit die net tussen 2 balken in en moet er iets gemaakt worden om de balk op vast te schroeven.

Het karwei van de dag was de ca. 15 cm hoge drempel tussen de koeienstal en de Scheune. Hiervoor hadden we vorig jaar al wel de stenen uitgezocht en het voorbereidende puzzelwerk gedaan, maar het echte werk, de stenen met mortel vastleggen moest nog gebeuren. Dat gingen we vandaag doen.

Het leggen van deze natuurstenen is wat anders dan modern tegelen, want niets is recht en vlak en dat geldt ook voor de plaats waar de stenen komen te liggen. Het is ook een extra uitdaging dat er meerdere lagen van ongelijke stenen op elkaar gelegd moeten worden.

Het was niet de eerste keer dat we tijdens een klus te weinig mortel hadden en moesten bijmaken, want er is meestal meer mortel nodig dan je vooraf verwacht. In totaal was er bijna 20 kg. Putz- & Mauermörtel nodig om de stenen vast te leggen.

De komende dagen lopen we dus over de drempel, zodat de mortel in alle rust kan harden en we de volgende keer de drempel kunnen gebruiken.

Inmiddels liep het tegen halfacht, een mooie tijd om te stoppen.

23 juli 2020 ‘een luchtig bospad‘

23 juli 2020 – we kwamen na werktijd aan. Het was droog, bewolkt en windstil, waardoor we prima in de tuin konden zitten nadat de spullen uitgelaten waren.

We hadden de vorige keer al een lading pruimen geoogst, maar intussen waren er al weer de nodige naar beneden gekomen, die het bospaadje een lichtpaarse tint gaven. De zon had ook z’n werk gedaan en daardoor hing er -met name in de boventuin- een zoete weeïge lucht van overrijp fruit. De pruimen die op de trap en de muur gevallen waren hadden een zongedroogd uiterlijk, maar uit eerdere testen weten we dat die niet lekker zijn.

Omdat we nieuwsgierig waren of de meegenomen stukken OSB-afdichting zouden passen, hebben we er 1 op z’n plaats gelegd. Er was blijkbaar iets niet helemaal goed gegaan met het opmeten, want er moest een klein reepje af. Toen dat er afgezaagd was paste het prima en het eerste tochtgat is dicht(er). Nog 20 te gaan en dan de afwerking.

Inmiddels hadden we gezelschap gekregen van laagvliegende vleermuizen en dat is meestal een teken om naar binnen te gaan.

17 & 18 juli 2020 ‘huiswerk’

17 & juli 2020 – de huiswerkopdracht was deze keer het maken van de 7 stukjes vloer om tussen de balken van de puntkamer te leggen. Net als aan de andere kant maken we die van OSB-plaat van 18 mm. Dit omdat je er niets van ziet en het niet meer dan z’n eigen gewicht plus dat van wat isolatiemateriaal te dragen heeft.

De OSB-platen zijn 60 cm breed en omdat we 65 cm nodig hebben, hebben we eerst in de lengte een strook aan de platen gelijmd en ze de dag erop in stukken met de juiste maat gezaagd. Aan een kant is de plaat onder een hoek van 45 graden afgezaagd, zodat die beter aansluit op het dak.

 

11 & 12 juli 2020 ‘opruimen‘

11 & 12 juli 2020 – vandaag wordt het 17 tot 24 graden met kans op af en toe regen en de komen dagen wordt het steeds wat beter. De regen bleef ‘s ochtends uit zodat we buiten koffie konden drinken.

‘Waar gehakt wordt vallen spaanders’ en waar gefreesd en gezaagd wordt valt zaagsel. Nadat de hulptroepen uitgezwaaid waren, werd ‘the day after’ na de opening van de trap grotendeels besteed aan opruimen.

De trap staat en is bruikbaar, zodat we nu aan de afwerking kunnen beginnen. Hier en daar zit er nog een beetje speling in en die proberen we er om te beginnen met spieën uit te krijgen. Of dat helemaal lukt weten we nog niet en anders hebben we altijd nog lijmklemmen. Hierna kunnen we alles definitief vastzetten en dan tot slot de optische afwerking. Hieronder valt ook het afzagen van de lage trappaal, die moet nog lager worden. Ook het trapgat moet nog afgewerkt worden, evenals de aansluiting op het plafond van de koeienstal.

Om een beter idee te krijgen hoe de koeienstal er in de toekomst uit gaat zien, hebben we de koeienstal opgeruimd en de kast in elkaar gezet. Een deel van die kast staat er al een jaartje en het hoofddoel van de kast is om nieuwerwetse dingen aan het oog te onttrekken. De kast staat er nu, maar het is nog niet af en bruikbaar.

Ook in de tuin kon er opgeruimd worden, want daar vielen geen spaanders, maar pruimen. De pruimenoogst is enorm dit jaar en bij elk zuchtje wind hoor je ze vallen. De pruimen die op de muur en de trap vallen zijn niet allemaal bruikbaar, maar die op de zachte bospaadjes vallen wel.

Voor de “huiswerkopdracht” hebben we de afstanden tussen de balken van de puntkamer opgemeten. In deze tochtgaten moeten stukjes vloer komen om de tocht buiten te houden en de isolatie op te leggen.

Als laatste karweitje hebben we een tekening gemaakt van het vakwerkje wat in de punt boven de vide komt. We hadden al besloten om eerst een nepvakwerk te maken en nu weten we hoe dat er uit zou moeten zien.

 

 

 

 

10 juli 2020 ‘een trap naar boven!‘

10 juli 2020 – vandaag wordt het met maximaal 30 graden (niet bij ons) wat minder warm in de regio. Ook klopte de kans op regen, want er viel af en toe een licht buitje.

Het werk was grotendeels een kopie van gisteren, al was op de vide het leem vervangen door Unterputz. Dit is een goed teken, want deze onderste en grofste laag leemstuc is de eerste stap op weg naar een gerepareerde leemwand.

Ook de koeienstaltrap vordert, de sparingen voor de treden zijn in de bovenste trapbomen gefreesd en de treden en trapbomen hebben we op maat gemaakt. Op een gegeven moment moest de ladder weg en gingen we tijdelijk via een omleiding naar boven. De trap was al begaanbaar, al zat er nog wel een stuk plafondbalk in de weg.

De resterende latjes die over waren van de puntkamer hebben we op de dakbalken van de vide gezet, want ook daar moet er een ventilatiespleet komen tussen het dak en de isolatie. Voorlopig is dit nog niet aan de beurt, maar ooit moet het toch een keer gedaan worden. Alles wat we nu doen hoeven we straks niet te doen.

De resterende tijd hebben we gebruikt om een paar planken voor het plafond van de puntkamer na te schuren en in impregneerolie te zetten, om te kijken hoe dat er uit ziet. Als test hebben we er vorig jaar al 1 gedaan. Het ziet er goed uit en als de glans van de natte olie weg is, dan kunnen ze er op, als de isolatie op z’n plaats zit.

Het trapwerk ging ondertussen verder en voor het einde van de werkdag was de trap begaanbaar. Voor het eerst sinds de bouw een paar honderd jaar geleden kun je zonder ladder naar boven! Hier en daar moet nog wat bijgewerkt of vaster gezet worden, maar de trap staat en dit is de mijlpaal van 2020!

 

9 juli 2020 ‘je kunt nooit iets weggooien‘

9 juli 2020 – de temperatuur zou vandaag lokaal boven de 32 graden uit kunnen komen. Bij ons was dat niet het geval, maar we konden wel tot na negenen buiten zitten in een T-shirt.

In oktober 2012 moest er een stuk plafond gesloopt worden in de toenmalige ‘Showkamer’ (nu rommelkamer) en de ‘Doorzakkamer’ (die heet nog steeds doorzakkamer), om de balken te kunnen bekijken.

Dit plafond was een stucplafond, waarbij het stucwerk met kleine stuclatjes op de balken en het leem zat. Er kwamen tientallen meters stuclatjes van het plafond af en die hebben we grotendeels bewaard. Jarenlang hebben ze zo goed als onaangeroerd in een Trauben Butte (zo’n groene druivenplukbak die je met riemen op je rug draagt) in de Scheune gestaan.

Nu hadden (eindelijk) vele meters latjes nodig om het deel van het dak met de bitumen dakbedekking ventilerend te maken. De latjes komen tussen de balken om de isolatie op afstand van het dak te houden. Er moet een spleet overblijven waar lucht doorheen kan.

Voordat we konden beginnen, moesten de demonstratieplanken er af. Die zaten erop om de juiste planken voor de afwerking binnen te kiezen. Achter deze planken zat een wespennest(?) in aanbouw. Dit is niet het eerste nest, want we hebben er de afgelopen jaren al diverse gezien en weggehaald. Andere jaren was het bij zonnig weer altijd er benauwd in de puntkamer, maar nu zaten er ramen in, die letterlijk voor een frisse wind zorgde.

De slechte stukken van de stuclatjes hebben we afgezaagd en daarna de latjes in de hoek van de dakbalken en het dak gezet. Het waren er genoeg voor de puntkamer en de resterende gaan we gebruiken op de vide.

Eens te meer blijkt dat je dus niets kunt weggooien.

Ook bij het andere werk vandaag speelde hergebruik een belangrijke rol. De treden van de trap in de koeienstal, die we in september 2014 gratis van de timmerman hadden gekregen, kwamen uit een oud huis. De vorm van de trap was daar wat anders als bij onze trap, maar met wat aanpassingen waren de massief beuken treden uit 1 stuk prima bruikbaar.

Vandaag stond het vervolg van het 2e deel van de trap op het programma. De 2 delen van de lange trapboom (met een knik erin) werden aan elkaar vast gemaakt en daarna kon het gat in de lage trappaal worden gemaakt. Toen kwam er een spannend karweitje, de trap moest de bocht om en daar zitten de lastigste treden. Gelukkig klopte de werkelijkheid aardig met de virtuele trap op computer, oud en nieuw gaan soms prima samen. Morgen wordt het weer spannend, want dan gaat het 2e deel van de trap erin, vanaf de bocht naar boven.

Op de vide hebben we ook weer gekeken en overlegd hoe we het vakwerkje in de punt willen maken. Dit ruimte is altijd open geweest, maar wij willen die dicht maken. We gaan een tekening maken en de volgende keer een nepvakwerk van planken maken om te kijken of het iets is. Als het kan maken we er ook een klein deurtje in.

Bij het vervolg van het repareren van de lemen vakwerkvulling op de vide werd weer gebruik gemaakt van leem wat in 2014 uit hetzelfde vakwerk gekomen was, toen we de doorgang gemaakt hebben. Vlak naast de doorgang is de vulling het slechtst, het lijkt wel of de leemwikkels er in gezet zijn, zonder het daarna af te werken. Het grofste werk schiet aardig op en daarna kunnen we beginnen met de Unterputz. De eerste van de 3 lagen leemstuc.

Dat gaat vandaag niet meer gebeuren, want inmiddels was het kwart over zeven.

8 juli 2020 ‘puntkamersteiger‘

8 juli 2020 – de lokale temperatuurverschillen waren vandaag aardig groot en lagen tussen de 15 en 29 graden, waarbij wij wat boven het midden zaten.

Het werk was vandaag grotendeels gelijk aan gisteren. We gingen verder met de trap in de koeienstal en na wat kleine aanpassingen was de onderste helft halverwege de dag klaar. Daarna was de kleine bovenste trapboom aan de beurt, die loopt van de trappaal naar de vloerbalk. Ook die zat er aan het eind van de werkdag in. Morgen staat er weer een uitdaging op het programma, de lange trapboom.

Op de vide gingen we verder met de reparatie van de lemen vakwerkvulling. De kleinere gaten worden met een soort troffel opgevuld met leem en bij de grotere slechte stukken wordt het leem er tegenaan gegooid (= ‘Anwerfen’), zodat het overal goed tussen zit.

Tijdens het werk en het maken van de foto’s werden we gadegeslagen door een vogel. Zou het dezelfde vogel zijn als eerder die een nieuwe woonplaats had gevonden op het oude deel van de deel zolder.

Vandaag stond ook de puntkamer op het programma. Hier staat om te beginnen het isoleren van het dak op het programma en om overal bij te kunnen hebben we een steiger gemaakt. In het midden is de kamer namelijk ca. 4 meter hoog.

Tussendoor hebben we nog een paar potten pruimenjam gemaakt. Pruimen zijn er nog in overvloed, maar potten en suiker niet.

Rond 7 uur zijn we gestopt, om daarna voor het eerst naar het Griekse restaurant ‘Bei Nikos’ te gaan, gevolgd door ijs bij ‘Marcello’.

7 juli 2020 ‘videvakwerkherstel‘

7 juli 2020 – met 18 tot 25 graden en geen regen was het weer beter dan gisteren en konden we wel buiten lunchen.

De trappenmaker ging verder met de trap en gaandeweg de dag begon het steeds meer op trap te lijken. De dikke eiken trapbomen en beuken treden geven de trap een robuust uiterlijk, helemaal in de stijl van de voormalige koeienstal.

Als tussendoor karweitje stond het afwerken van de keukendeur op het programma. De scharnieren hebben we zwart geschilderd en de beschadigingen bij de kozijnstijl hebben we gerepareerd.

Ondertussen hebben we op de vide een steiger gemaakt, om de andere kant van het puntkamer vakwerk te herstellen. Vorig jaar hebben we de kant van het vakwerk in de puntkamer hersteld en nu is de buitenkant aan de beurt. Er ligt daar geen vloer (en die komt er ook niet) en daarom is er een steiger nodig.

Als eerste moeten de grootste gaten in de lemen vakwerkvulling worden gedicht. Hiervoor gebruiken we leem wat we jaren geleden (in 2014) uit andere delen van hetzelfde vakwerk hebben gehaald. Al die jaren heeft het leem onder een zeil in de tuin geleden, maar het is nog steeds prima bruikbaar.

Rond halfacht was het mooi geweest en zijn we gestopt. Morgen gaan we verder.