ons avontuur We wilden nog ‘iets geks’ doen in ons leven en dat werd een vakwerkhuis in Kröv, waar we sinds 2008 aan het werk zijn. Het pand bestaat uit 3 delen. Het oudste deel is uit '1600 en nog wat', dan een deel uit 1779 en tenslotte de "nieuwbouw" van ergens tussen 1779 en 1820.
Onze werkvolgorde kan vreemd over komen; dit komt omdat we er ook in willen wonen en dus wordt er ook aandacht aan het “wooncomfort” besteed.
|
Door Erik & Marianne van de Velde, 24 mei 2026 23 mei 2026 – het tropische pinksterweekend is aangebroken; vandaag 26 tot 32 graden en de komende dagen komt daar nog een klein beetje bij.
Qua werk wordt er vandaag rustig aan gedaan, omdat vanavond de Mitternachtslauf op het programma staat.
Er werd wat opgeruimd en in de tuin werden de nodige speciekuipen met onkruid geoogst en daar bleef het bij.
Net als vorig jaar waren het 3 rondjes en een eindstuk; totaal 9.000 meter, met per rondje ca. 77 meter hoogteverschil. Dat laatste nekt de Nederlandse vlaklopers. Het resultaat viel niet tegen; bijna 2,5 minuut sneller dan vorig jaar, ondanks de toegenomen leeftijd.
Door Erik & Marianne van de Velde, 24 mei 2026
22 mei 2026 – tropische weekend komt in zicht en daarbij lopende de temperaturen vandaag op van 26 tot iets boven de 30.
Het resterende betonwerk was vrij snel gedaan; met emmers werd de ca. 200 kilo handgemengd beton achter de bekistingsplanken van de balkopleggingen in de muur gedaan.
Het grootste deel van het restant van de bekisting is eraf. Het enige wat we nog even laten zitten is de onderkant van bekisting boven de garagedeuren en de stempels die daar onderstaan. De overspanning is daar ca. 2,5 m omdat de vloerbalken erop liggen, moet het wel stevig zijn.
Het betonwerk zit er nu even op, maar over niet al te lange tijd gaan we betonvloer van de garage er uithalen.
Door Erik & Marianne van de Velde, 24 mei 2026 21 mei 2026 – de weersvooruitzichten worden steeds “beter” en de temperatuur kan de komende dagen oplopen tot 33 graden. Vandaag halen we dat nog niet, maar 19 tot 26 graden is goed genoeg.
Deze werkdag bestond grotendeels uit graven en hakken:
Graven bij de zijmuur, voor de fundatie van de staanders waarop de grote balken komen te liggen en hakken in de muur aan de gangkant, voor de gaten waren in de grote balken komen te liggen. De staanderfundatie heeft geen bekisting en dus kon, toen de gaten klaar waren, het beton erin gestort worden.
De gaten in de muur waren snel gemaakt. Ze zijn wat groter dan de balken, omdat er wat extra ruimte nodig is om de balken erin te krijgen. De gaten zijn 25 tot 30 cm diep en vanwege de grote stenen die we tegenkwamen, moest er voorzichtig gewerkt worden, om geen ongeplande “doorgang” naar de gang te krijgen.
De bekisting is simpel en bestaat alleen uit een plank aan de voorkant.
Het ringanker boven de deuropening moet nog verder uitharden, maar van het ringanker op de zijmuur en de tuinkant ging de bekisting eraf. Het beton ziet er goed uit, geen grote luchtbellen en geen grintnesten.
Ook vandaag stond de tuin op het programma; het wildste groen is er inmiddels uit en groen wat mag blijven is/wordt gesnoeid.
Door Erik & Marianne van de Velde, 23 mei 2026 20 mei 2026 – met 17 tot 22 wordt het – op weg naar een warm pinksterweekend – weer iets warmer vandaag.
Om de bekisting van deel 2 van het ringanker, langs de zijmuur, te kunnen maken, is er eerst een tijdelijk werkvloertje gemaakt. Dat was nodig omdat er geen vloer in die hoek zit. Daarna kon de rest van de bekisting en het ijzer erin.
Deel 3 van het ringanker, het stukje muur aan de tuinkant, was wat meer werk; daar lagen nog de nodige vrij losse stenen op de oude muur. Het ringanker sluit hier aan op het ringanker wat jaren geleden al gemaakt is en voor een stevige verbinding zijn er staven betonijzer in geboorde gaten in het bestaande ringanker gedaan.
Het vullen ging op dezelfde manier; vanuit de kruiwagen in de speciekuip op de steiger, dan in emmers op de verdiepingsvloer en tenslotte in de bekisting van het ringanker. Als je dit vaak genoeg herhaalt, dan is de bekisting uiteindelijk vol.
Tussendoor kregen we ook de maten van de fundatie voor de staanders onder de grote balken door. Net als de balken, bestaan ook de staanders uit dubbele balken; 2 keer 16 bij 16 cm. In verband met vorst zijn de fundaties ca. 60 cm diep/hoog, omdat ze binnen zitten. Buiten zouden ze 80 cm diep zijn.
De lengte van de fundatie is ca. 120 cm en de breedte 100 cm, waardoor er ruim 700 liter beton per fundatie ingaat. Dit betekent ook, dat er dezelfde hoeveelheid stenen en leem uitgegraven moet worden.
De muur tussen de garage en de gang is 55-60 cm dik en aan de garagekant moeten 2 gaten gemaakt worden om de nieuwe grote dubbele balken in te leggen. Die balken liggen op een betonplaat van 60 bij 25 cm en 25 cm dik, waardoor de gaten aanzienlijk groter moeten worden dan de maat van de balken.
Er is een begin gemaakt met het rechter gat, wat een stuk makkelijker ging dan gedacht. Dit deel van de muur bleek een zogenaamde Trockenmauer te zijn, oftewel een muur zonder cement, kalk of andere mortel, waarbij de stenen in feite los op elkaar liggen, met alleen wat leem ertussen.
De 2 loodzware garagedeuren van elk ca. 125 cm breed en 282 cm hoog, staan continue in de weg en je zet ze niet in je eentje even ergens anders neer. Om dat wat makkelijker te maken, hebben we de deuren doorgezaagd. Het zijn nu 4 hanteerbare stukken en t.z.t. kijken we wel of en hoe we er weer een bruikbare deur van maken.
Tijdens het hakken vonden we een elektriciteitsleiding, die onder wat stucwerk tussen de stenen doorliep en hier en daar met een spijker vastzat. Het bleek een al afgekoppelde leiding te zijn, die nergens meer naar toe gaat. Het stuk wat in de weg zit is eruit en de rest komt nog wel een keer.
Door het afwisselende mooie, warme en regenachtige weer, groeien planten en onkruid in de tuin als kool. We zijn vandaag begonnen met het snoeien en verwijderen van het meest dominante onkruid.
Door Erik & Marianne van de Velde, 23 mei 2026 19 mei 2026 – het weer wordt ietsje beter vandaag; 13 tot 19 graden en ’s middags kans op regen.
De constructeur had het ontwerp van het ringanker wat aangepast; in plaats van een langer stuk in de gevel aan de straatkant, gaat het nu een stukje de bocht om, richting de tuin.
Er moest een stuk(je) muur weg en om het beton erin te kunnen storten, moest er ook nog een extra stuk vloerplank uit de (voormalige) showkamer. Nadat het ontbrekende deel van de bekisting in de garage gemaakt was, kon het storten beginnen. De hoeveelheid was veel te klein voor een betonpomp en slang, dus ging het met speciekuipen en emmers.
Eerst vanuit de kruiwagen naar een speciekuip op een steiger, dan vandaaruit in een emmer op de vloer van keuken2, die wordt leeggegooid in de bekisting. Als je dat maar vaak genoeg doet, dan is het ringanker uiteindelijk vol.
Via de doorzakopening waarmee eerder stuuksel en leem omlaagging, gingen nu de nodige emmers met vers beton omhoog, om leeggemaakt te worden in het ringanker in de showkamer. Met de trilnaad werd het beton op z’n plaats getrild en even later zat het ringanker vol.
Het volgende stuk ringanker zit in de zijgevel. De bekisting is wat makkelijker te maken, want daar zitten geen dwarsbalken. We hadden zelf de losse(re) stenen al van de muur gehaald, waardoor de bovenkant van de muur er goed uitzag. Besloten werd, om het ringanker boven op de muur te maken en niet het bovenste deel van de muur af te breken.
Dat het ringanker hierdoor wat hoger komt te liggen is geen probleem. De helft van de bekisting aan de zijkant is af en de rest komt morgen, evenals de hoek en het stukje aan de tuinkant.
De nieuwe – en hopelijk definitieve versie van de – grote balken bestaan uit 2 tegen elkaar liggende gelamineerde balken van 16 cm breed en 36 cm hoog, totaal dus 32 cm breed en 36 cm hoog en zo’n 5,5 tot 6 meter lang, Een enkele balk weegt een kleine 150 kilo, een dubbele dus richting de 300 kilo.
De balken komen niet in een knik in het ringanker te liggen, maar op een houten kolom, die voor de muur komt te staan. Hierdoor is het maken van het ringanker en het op z’n plaats leggen van de grote balken eenvoudiger. Er moet wel een fundatie voor de staanders gemaakt worden, maar dan nog is het eenvoudiger. De constructeur gaat de maten van de fundatie bepalen en dan kan er gehakt en gegraven worden.
Door Erik & Marianne van de Velde, 19 mei 2026 18 mei 2026 – de werkweek begint matig qua weer, het wordt 8 tot 16 graden Gaandeweg de week richting het Pinksterweekend lopen de temperaturen op, met de eerste dagen kans op regen.
De bekisting van de betonkolom ging eraf en alles zag er goed uit. Er was hier en daar een klein beetje beton gelekt en dat was alles. Na het schoonmaken van de onderdelen van de bekisting stond het maken van de bekisting van het ringanker aan de straatkant op het programma.
Het ringanker komt onder en tussen de vloerbalken, die door hun kromheid en ongelijkheid letterlijk er figuurlijk dwarsliggen. Door de scheefheid van de balk boven de deuren, was die niet bruikbaar om de bekisting aan vast te maken en moest er een extra ondersteuningsbalk met schroefstempels komen.
De volgorde van onderdelen van de bekisting, wapening en isolatie is af en toe een gepuzzel, want door de dwarsliggende vloerbalken is er weinig ruimte tussen de balken. Omdat de zijkanten en onderkant van de balken in het beton zit, zit er folie rondom de balken, om het vocht zoveel mogelijk tegen te houden.
Ook komen er her en der nog extra schroefstempels om het beton op z’n plaats te houden totdat het hard is. De hoeveelheid beton voor dit deel van het ringanker gaat richting 1 m3 en heeft daardoor een gewicht van ca. 2.000 kilo.
Aan het eind van de werkdag zat een groot deel van de bekisting, wapening en isolatie op hun plaats en morgen is het resterende deel aan de beurt.
Door Erik & Marianne van de Velde, 14 mei 2026 12 mei 2026 – na een koude nacht, waar het elders in de regio een graadje vroor, wordt het vandaag 7 tot 15 graden. Vandaag zou het droog moeten blijven, met ’s middags ook wat zon.
Het beton van de fundatie was hard genoeg om de betonkolom erop te maken, die wordt ca. 20 bij 40 cm en ca. 280 cm hoog. Eerst de bekisting; de onderste 1,25 is een U-vormige bekisting, waarbij het beton tegen de kopse kant van de muur gestort wordt. Het loopt dan overal tussen, waardoor de betonkolom en muur stevig met elkaar verbonden zijn.
Het bovenste stuk van de betonkolom heeft aan 4 zijden een bekisting en staat – in het begin – los van de muur. De ruimte tussen de betonkolom en de muur en het raam, gaan we later dichtmaken met stukken leisteen.
Om ruimte voor de bekisting te maken, moest een uitstekend stukje van de onderbalk van de raamopening afgezaagd worden. Zoals wel vaker, zag de balk er aan de buitenkant niet uit, maar is het binnenin als nieuw.
Aan de binnenkant van de bekisting zit de isolatie; 8 cm Styrodur/XPS aan de binnen- en buitenkant van de kolom en 2 cm (meer ruimte is er niet) aan de kant van de deuropening. Om weglopen van beton te voorkomen, zijn de randen van de bekisting zoveel mogelijk gedicht met PUR-schuim.
Bij het storten van een smalle hoge betonkolom bestaat de kans, dat het beton de bekisting omhoogduwt en het beton er aan de onderkant onderuit loopt. Om dit te voorkomen, zijn er 2 schroefstempels tussen de bekisting en de vloerbalken erboven gezet, die de bekisting omlaagdrukken.
Nadat de eerste 250 cm van de bekisting gemaakt was en aan alle kanten stevig vastgezet was, om openbreken te voorkomen, ging het beton erin. Dat ging handmatig in 2 stappen; eerst vanuit de kruiwagen naar de speciekuip op de steiger en vandaaruit werd het boven in de bekisting gedaan.
Af en toe werd de trilnaald erin gegaan, om de luchtbellen eruit te halen, Nadat dit deel gevuld was, werd de laatste ca. 30 cm van de bekisting erop gezet en ging het laatste beton erin. Eigenlijk ging het redelijk soepel en het beton kan de komende dagen drogen. Daarna kan de bekisting eraf en staat het maken van het ringanker aan de straatkant op het programma.
Door Erik & Marianne van de Velde, 13 mei 2026 11 mei 2026 – het mooie weekendweer was voorbij, van ruim boven de 20, daalt de temperatuur naar 8 tot 16 graden en de regen die gisternamiddag begon is sindsdien nauwelijks gestopt. Het stopte pas toen het werk er voor vandaag nagenoeg op zat.
Net als de afgelopen dagen, weken en zelfs maanden, begon de dag met sloopwerk. Om ruimte voor het ringanker op de garagemuur te maken, moesten er de nodige stenen uit. Het werd nog erger, het complete penant tussen het garageraam en -deuren ging er ook uit en er kwam nog een schroefstempel bij.
Ook het raam (of eigenlijk deurtje), de lateibalken – op 1 na – boven het raam en de muur boven het raam moesten eraan geloven. Als het goed is, kunnen we die later gedeeltelijk terugzetten en daarbij het raam eventueel vervangen door een groter raam.
Toen het penant eruit was tot op de vloer, bleek dat daar – zoals enigszins verwacht was – geen fundatie te zitten. Een betonkolom op de leembodem zetten leek geen goed idee en dus maar een fundatiegat gegraven. Dit gat werd gevuld met beton, waarna er 6 dikke staven betonijzer ingestoken werden.
Vannacht kan het wat uitharden en morgen gaan we beginnen aan de bekisting voor de betonkolom.
De resterende werktijd werd gevuld met het opruimen van de berg met stenen, mortel, stucwerk en leem, die midden op de garagevloer ontstaan was.
Het opbouwwerk vandaag is relatief klein, maar eindelijk is er weer wat opbouwends gedaan!
Door Erik & Marianne van de Velde, 7 mei 2026 6 mei 2026 – het wisselvallige weer zet door, vannacht vrij veel regen en vanochtend nog meer. De temperatuur gaat iets omlaag; 13 tot 21 graden.
Het merendeel van de niet-administratieve werktijd vandaag, werd besteed aan het ontspijkeren van de plafondbalken van de doorzaakkamer en de showkamer. Bij het weghalen waren de stuuklatjes wel meegekomen, maar zaten de meeste spijkers nog in de balken.
Die zijn er nu uit, maar het duurde wel even voordat de ca. 350 spijkers – veelal met een koevoet – uit de oude eiken balken getrokken waren. Het volgende “schoonmaakkarweitje” m.b.t. deze balken gaat met de roterende staalborstel.
Behalve de spijkers werd er nog wat groter ijzerwerk uitgetrokken, waarvan de functie niet duidelijk is; een enorme spijker die aan de bovenkant van een balk zat en een serie grote spijkers, die aan de zijkant van een balk zaten, waar leem gezeten had.
Door Erik & Marianne van de Velde, 6 mei 2026 5 mei 2026 – wat gister al bleek, zet zich deze week voort, het wordt een wisselvallige week, met regenbuien, bewolking, wind en zon, met vandaag temperaturen van 17 tot 22 graden.
In de garage lagen nog de nodige dingen die in de weg gaan liggen bij de komende werkzaamheden aan het ringanker of de vloer en die zijn nu weg (= verplaatst).
Het meeste leem was al afgevoerd naar de opslag in de tuin, maar er lagen nog wat restjes in de doorzakkamer en showkamer. Bij het opruimen bleek ‘het restje’ toch meer dan gedacht; bijna 5 grote emmers, oftewel ruim 70 kilo, met als bijvangst een emmer met stuuksel en de nodige stukken afgekomen behang. Ook zijn de laatste meters plastic plint eraf. Er komt ooit wel weer een nieuwe plint, maar zeker geen van beige-achtig plastic.
Onder het leemgruis en het zeil zat nog een kleine verrassing. Een combinatie van een zwakke vloerplank en een vallende zware bonk leem, was blijkbaar teveel geweest voor een vloerplankje, wat hierdoor gebroken was.
Een deel van het behang van de doorzakkamer was eraf gekomen toen het stuuksel van het plafond eraf ging en ook hingen er vellen behang los. Met een steekmes hebben we de rest van het behang eraf gehaald in de doorzakkamer. Dat ging vrij makkelijk, want het was maar 1 laag.
Onder het behang zit stuuksel, wat versierd is met een rolsjabloon of patroonroller. Dit is een vrij dunne laag. Daaronder zit een nog oudere en dunnere laag, die niet veel dikker is dan 1 mm en waarop lichtblauwe verf zit. Dezelfde kleur die o.a. ook op het plafond zat.
De wand aan de kant van de overloop en de toekomstige woonkamer2 zagen er nog redelijk goed uit. Hier en daar zat – veelal op de grens van vakwerkhout en leemvulling – een al dan niet gerepareerde scheur, maar voor de rest viel het wel mee. Hier zou best een mooi stuk van bewaard kunnen blijven.
De kant van de garage was een ander geval, daar zat het stuuksel vrij los op het vakwerkhout en was er op sommige plaatsen af gekomen. Hier en daar zat het behang direct op het hout, zonder stuuksel. Op zich geen probleem, want hierdoor zou dit een wand kunnen worden, waar het vakwerk zichtbaar (= vrijgelegd) blijft.
Het hout moet dan eigenlijk in redelijke staat zijn en om dat te checken, hebben we het stuuksel er met een driehoekkrabber grotendeels afgehaald. Het hout ziet er bijna overal erg goed uit en is op sommige plaatsen zo glad, dat het wel geschaafd lijkt.
Nu we toch aan het krabben waren, hebben we van de doorzakkamerzijde van de grote balk ook het meeste stuuksel afgehaald. Ook deze balk ziet er nog vrij goed uit en we gaan bedenken hoe we het resterende stuuksel er het makkelijkst af kunnen krijgen.
|
|